Qedim Türk-Oğuz Yurdu-Ermenistan - Eziz Elekberli - Baki-1994 - Kiril-106s

7505
0
2016/4/14
سس لرین سایی 1
سس وئرمه نین سونوجو 5


QEDIM TÜRK-OĞUZ YURDU-ERMENISTAN
Eziz Elekberli

 Baki-1994 - Kiril

--------------

 

TARİHTE ERMENİLER VE RUSLAR TARAFINDAN YOK EDİLEN TÜRK İZLERİ

Beşir Mustafayev

Müslüman Türk insanını acımasızca katleden ve Türk izlerini tarihten silmeye çalışan Ermeni ve Rus yönetiminin tam bir soykırım politikası uyguladığı bilinmektedir. Ermeniler ve Ruslar baskı kurarak İrevan (Erivan) ve Dağlık Karabağ'dan Türkleri göçe zorladıkları gibi eserlerini ve Türkçe yer adlarını da ortadan kaldırmışlardır. Ermenistan'da Türklerin izi tamamen yok edilmiştir. XX. yüzyıla kadar bir Türk kenti olan İrevan ve Karabağ'da ne bir Türk, ne de Türklere ait bir eser bırakılmıştır. İrevan kurulduğu tarihten itibaren 1828'e kadar Türk idaresinde kaldığından irili ufaklı yüzlerce tarihi eseri bünyesinde barındırmıştır. Fakat Ermeniler, Ruslar vasıtasıyla buradaki milli ve manevi eserleri talan ederek tarih sahnesinden silmiştir. Ermeniler Türklere ait ne varsa hepsini kasıtlı olarak yok etmiş ve değiştirmiştir. Toprağın milliyet kimliği hususlarında en önemli gösterge yer isimleridir. Bu yüzdendir ki, Ermeniler sürekli olarak bu tarihi yer adlarını bile değiştirerek, geçmişi unutturmaya çalışmaktadırlar. Tarihi Türk toprakları Rus desteğindeki Ermeniler tarafından işgal edilmiştir. İşgal süreci aynı zamanda Ermeni lobisinin ve Kafkaslarda barışı istemeyen güçlerin desteği ile sonuçlanmıştır. Günümüzde Kuzey Azerbaycan topraklarının % 20'sini işgal eden Ermeniler, işgal ettikleri ve Ermenileştirdikleri topraklardan çekilmemek için bahaneler aramaktadırlar. Sözde “Ermeni soykırımı” denen asılsız iddialar bu unutturma ve oyalama politikasının bir ürünü olarak görülmektedir.

---------------

.................“Türk epos ənənəsindəki əcdadlar düzümündə özünəməxsus şəkildə yer almış və Ulu Türk adı ilə kodlaşmış ilkin obrazın, dünyanın yaradılması aktı ilə bağlılığı və bütövlükdə xaos-kosmos qarşıdurmasından törəməsi kosmogenez haqqındakı təsəvvür sistemini bəlli edir. Bu baxımdan Ulu Türk obrazı mədəni qəhrəmana aid cizgilərə sahib olmaqla, həm də Boz Qurd, Oğuz, Qorqud Ata və başqaları ilə yanaşı türk dünya modelinin qurucularından ilkinidir” (Əlizadə, 2008, s. 96).

“Oğuznamə”lərdə oğuzların ümumi əfsanəvi əcdadı və qəhrəmanı kimi çıxış edən Oğuzun altı oğlu (Gün, Ay, Ulduz, Göy, Dağ, Dəniz) nizamlı kainat (dünya) yaratmaqla yanaşı, 24 oğuz boyuna başlanğıc verir və ulu əcdad Oğuz xanın bölgüsünə əsasən bozoklar və üçoklar adı altında böyük türk elinin idarəçilərinə çevrilirlər. Bu halda Oğuz xanın özü həm də bir növ hami ruh qismində çıxış edir və bu cür də kultlaşır. “Dədə Qorqud” eposunda isə  əcdad kultu kompleksində Qorqud Ata obrazı da xüsusi diqqət çəkir. R. Əlizadənin fikrincə, arxaik strukturunu qoruyub  saxlamış obraz kimi Qorqud Ata eposun müqəddimə və boylarında həm bir övliya, həm də ulu əcdad olaraq əksini tapıb:

“Eposun oxunuşu zamanı aydın görünür ki, Qorqud Ata funksional baxımdan bir çox mifoloji varlıqlara (Boz qurd, Xızır, Uluq Türük, Domrul və s.) yaxınlaşmış, mərasim hamisinə xas özəllikləri daşımış və eyni zamanda mədəni qəhrəmana aid edilən cizgilərə də sahib olmuşdur. Diqqəti cəlb edən başlıca elementlərdən biri budur ki, Qorqud Ata mərasim hamisi obrazında çıxış edərək əcdadlar dünyasına, yaxud axirət aləminə bağlanır. Bu bağlantı Qorqudun möcüzəli yolla dünyaya gəlişini, yaşamını və ölümünü açıq şəkildə təqdim edir” (Əlizadə, 2008, s. 100).

 

یازیچی لار:
یایین ایلی:
1994 (میلادی)
صحیفه لر:
108
فورمات:
PDF Document
مؤحتوانین دیلی:
Azərbaycan Türkcəsi - cyrillic

 سایین اوخوجولار!
توروز سیته سی بیر کولتورل اوجاق اولا‌راق دیلچی‌لیکله باغلی قونولاردان دانیشیر. بو سیته دیلچی‌لیکله باغلی دیرلی بیلگی‌لر وئرمکده‌دیر. دیلیمیزین تاریخی و ائتیمولوژی‌سی ساحه‌سینده چالیشان بو سیته، سؤزلرین کؤکو و ائتیمولوژی‌سی حاقیندا، باشقا سیته‌لردن دییشیک اولا‌راق، ائیلمله(فعل) باغلی آنلام‌لارین آچیقلاییر.
سیته‌میزده دیلچی‌لیکله باغلی بیر چوخ کیتاب، سؤزلوک، یازی‌لار الده ائدیب اوخویابیلرسینیز. اوموروق کی بو سیته، سیز دیرلی، سایین اوخوجولار یاردیمییلا، دیلچی‌لیک قول‌لاری‌نین گلیشمه‌سی، یوکسلیشی یولوندا بیر آددیم گؤتوربیلسین.
بئی هادی (h.beyhadi@gmail.com)
تبریز